{"id":1136,"date":"2024-03-22T13:21:05","date_gmt":"2024-03-22T11:21:05","guid":{"rendered":"http:\/\/aysegulerdog.com\/?p=1136"},"modified":"2024-03-22T13:21:05","modified_gmt":"2024-03-22T11:21:05","slug":"zekatin-verilecegi-yerler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/?p=1136","title":{"rendered":"Zek\u00e2t\u0131n verilece\u011fi yerler:"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li><strong>Zek\u00e2t\u0131n verilece\u011fi yerler:<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Tevbe s\u00fbresi\/60. \u00e2yette: \u201cSadakalar, Allah\u2019dan bir farz olarak; ancak fakirlere, miskinlere, (sadaka da\u011f\u0131tmakla) memur olanlara, m\u00fcellefe-i kuluba(kalpleri \u0130sl\u00e2ma al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmak istenenlere), k\u00f6le ve esirlere, bor\u00e7lulara, Allah yolunda cihad edenlere, yolcuya mahsustur. Allah hakk\u0131yla bilendir, tam h\u00fck\u00fcm ve hikmet sahibidir\u201d zek\u00e2t\u0131n verilece\u011fi yerler a\u00e7\u0131k\u00e7a bildirilmi\u015ftir. Bu \u00e2yet-i kerimedeki sekiz gurup zek\u00e2t verilecek olan kimseler, \u0130mam \u015eafii\u2019ye g\u00f6re, bu g\u00fcn de aynen uygulanmakta ve \u015eafii\u2019ler her guruba zek\u00e2tlar\u0131n\u0131 b\u00f6lerek vermektedirler. \u0130mam \u00c2zam Eb\u00fb Hanefi\u2019ye yani Hanefi mezhebine g\u00f6re ise; zek\u00e2t\u0131 her guruba b\u00f6lme \u015fart\u0131 yoktur. Yaln\u0131z yukar\u0131da say\u0131lan kimseler, zek\u00e2t\u0131 hak edenlerdir. Bu guruplardan birine dahil olana da, birka\u00e7\u0131na dahil olana da zek\u00e2t verilir. A\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmak \u00fczere, \u00e2yeti tetkik edecek olursak;<\/p>\n<p><strong>Sadaka:<\/strong> Kelime olarak, ki\u015finin mal\u0131ndan s\u0131rf Allah\u2019\u0131n hakk\u0131 olarak ay\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlar\u0131z. Sadaka, Allah\u2019a sad\u0131kane ba\u011fl\u0131l\u0131k anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r. Tasadduk etmek yani sadaka vermek demek ise; \u201csad\u0131kane ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermek \u00fczere kendi mal\u0131ndan, severek, ho\u015f bir g\u00f6n\u00fcl ile vermek\u201d anlam\u0131ndad\u0131r. E\u011fer ki\u015fi,Allah i\u00e7in vermek ister ve \u00e7olu\u011funun, \u00e7ocu\u011funun r\u0131zk\u0131ndan keserek, bu r\u0131zaya ula\u015fmak isterse g\u00fcnahk\u00e2r olur. Bu sebepten dinimiz orta yolu tavsiye etmi\u015f, her veri\u015f i\u00e7in ince ince hesaplar yapm\u0131\u015f, b\u00f6ylece ailesinin ge\u00e7iminden arta kalan i\u00e7in veri\u015fleri tayin etmi\u015ftir. Sadakalar iki t\u00fcrl\u00fcd\u00fcr: Biri farz oland\u0131r ki, zek\u00e2t denir. Sahip olunan ve zek\u00e2t verme miktar\u0131na ula\u015fm\u0131\u015f olan belli mallardan verilen \u00e7e\u015fitli\u00a0 zek\u00e2tlard\u0131r. Di\u011feri tatavvu sadakas\u0131 denilen nafile oland\u0131r ki; buna mal\u0131n hesab\u0131 yap\u0131lmadan verilen sadakalar dahildir.<\/p>\n<p>\u201c..Allah\u2019dan bir farz olarak\u2026\u201d \u00e2yetin bu b\u00f6l\u00fcm\u00fc ile, zek\u00e2t\u0131n farz oldu\u011funu ve bu farz gere\u011fi farz olan sadakan\u0131n(zek\u00e2t\u0131n) kimlere verilece\u011fini anl\u0131yoruz.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>1)Fakirler:<\/strong> Kur\u2019an ve Hadis \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda fakir demek; bir \u015feyleri olsa da g\u00fcnl\u00fck ge\u00e7iminde zorlanan, nisap miktar\u0131na ula\u015fan mal\u0131 veya paras\u0131 olmayan demektir. Bu g\u00fcn\u00fcn \u015fartlar\u0131nda, zor ge\u00e7inen memurlar da fakirlerden kabul edilebilir. \u201c\u0130ffetli ve \u00e7ekingen olduklar\u0131ndan, hallerini bilmeyenler onlar\u0131 zengin san\u0131rlar\u201d Bakara 273. \u00e2yette, fakirlerin durumu bildirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u201cOnlar\u0131n mallar\u0131nda dilenen ve dilenmeyen yoksullara ait belli bir hak vard\u0131r\u201d Me\u2019aric\/ 25. \u00e2yetinden anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi; fakire verilmesi gereken sadakan\u0131n veya zek\u00e2t\u0131n asl\u0131nda fakire ait olan bir hak oldu\u011funu; zenginin verme ile lutfetmi\u015f olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131; fakire ait pay\u0131n, zenginde bekledi\u011fini ve zengin olan\u0131n bu borcunu \u00f6demek \u00fczere, fakire vermesi gerekti\u011fini anl\u0131yoruz. Bu hak, Allah-\u00fc Teal\u00e2\u2019n\u0131n emri ile sabit olmu\u015f bir hak olarak, do\u011frudan Allah\u2019\u0131n hakk\u0131d\u0131r. Nitekim Hz. Peygamberimiz(s.a.v.): \u201cBen sadakay\u0131 zenginlerinizden al\u0131p, fakirlerinize vermekle emr olundum\u201d buyurmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>B\u00f6ylece fakire veri\u015fler, Allah i\u00e7in sad\u0131kane verilir. Ne zenginin\u00a0 verdi\u011fi i\u00e7in fakire minnet ve eza y\u00fcklemeye hakk\u0131 vard\u0131r; ne de fakirin bir zenginden istemeye hakk\u0131 vard\u0131r. Hatta her fakirin her sadakay\u0131 almaya hakk\u0131 ve yetkisi yoktur. Bunun i\u00e7indir ki, fakir zenginde olan hakk\u0131n\u0131 al\u0131rken, verilen hakk\u0131n\u0131n temiz mi, kirli mi oldu\u011funu ara\u015ft\u0131rmak durumundad\u0131r.<\/p>\n<p>Ha\u015fimi o\u011fullar\u0131\u2019na zek\u00e2t verilmez. Hz. Peygamberimiz (s.a.v.) kendi zamanlar\u0131nda; kendileri ve ailesi i\u00e7in asla zek\u00e2t ve hatta sadaka kabul etmemi\u015fler, ancak hediye olan\u0131n az bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kabul etmi\u015flerdir. Hz. Peygamberimiz(s.a.v.) soyundan olan seyyidlerin zek\u00e2t almas\u0131 da, bu g\u00fcn i\u00e7in haram tutulmu\u015ftur. \u0130mam-\u0131 \u00c2zam ise; \u201cAsr-\u0131 Saadette, ganimetin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc bu ki\u015filere verilirdi, fakat daha sonra bu veri\u015f ihmal edildi. Bu sebepten sonradan gelen Ha\u015fimi o\u011fullar\u0131na (yani Seyyidlere) sadaka verilebilir\u201d h\u00fckm\u00fcne vard\u0131ysa da; ittifak ile zek\u00e2t de\u011fil, belki sadaka ve hatta hediyenin verilebilece\u011fi inanc\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>2)Miskinler:<\/strong> Hi\u00e7bir \u015feyi olmayanlard\u0131r. \u201cYersiz, yurtsuz, evsiz, barks\u0131z, yoksul ve kimsesizler\u201d Beled\/16. \u00e2yeti ile tarif edilmi\u015flerdir. D\u0131\u015fardan bak\u0131l\u0131nca yoksulluklar\u0131 a\u015fik\u00e2r fark edilir. Miskinlik fakirlikten daha a\u015fa\u011f\u0131da olup, acizlik ve zilleti de ifade eder. Hz. Peygamberimiz(s.a.v.); miskin i\u00e7in: \u201c\u0130htiyac\u0131 olup, kimseden bir \u015fey istemeyen, hali anla\u015f\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de kendisine sadaka verilmeyen kimsedir\u201d (Eb\u00fb Hureyre r.a.) buyurmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>3)Zek\u00e2t\u0131 tahsil eden memurlar:<\/strong> Asr-\u0131 Saadette zek\u00e2t\u0131 toplamak \u00fczere g\u00f6revlendirilmi\u015f memurlard\u0131r. Hz. Peygamberimiz(s.a.v.)\u2019in hi\u00e7bir yak\u0131n\u0131 bu i\u015fle g\u00f6revlendirilmemi\u015ftir, bu g\u00f6rev Ha\u015fimi\u2019lere yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Fakat bu ki\u015filere toplanm\u0131\u015f olan zek\u00e2ttan bir \u00fccret verildi\u011fi halde, bu i\u015flerine kar\u015f\u0131l\u0131k ald\u0131klar\u0131 \u00fccrettir. Yani zek\u00e2t al\u0131yor say\u0131lmazlar. Zek\u00e2t toplayan, zengin bile olsa bu \u00fccreti al\u0131r.<\/p>\n<p><strong>4)M\u00fcellefe-i Kul\u00fbb:<\/strong> Kalpleri \u0130sl\u00e2m\u2019a \u0131s\u0131nd\u0131r\u0131lmak istenenlerdir. Bunlar, Resullullah(s.a.v.) zaman\u0131nda zek\u00e2t alm\u0131\u015f olan \u00fc\u00e7 guruptur. Bir k\u0131sm\u0131; az\u0131l\u0131 k\u00e2firlerdi ve bunlar\u0131 \u0130sl\u00e2m taraf\u0131nda m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca tutmak \u00fczere, M\u00fcsl\u00fcmanlara eziyetlerini \u00f6nlemek \u00fczere yani siyaseten, devletin b\u00fcy\u00fcmesini ve \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak \u00fczere ihsan ve yard\u0131m yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yard\u0131mlar\u0131n ve ihsan\u0131n resmi olarak toplanm\u0131\u015f olan zek\u00e2ttan oldu\u011funa dair a\u00e7\u0131k bir rivayet yoktur. \u201cBiliniz ki, ganimet olarak elde etti\u011finiz bir \u015feyin be\u015fte biri muhakkak Allah ve Res\u00fbl\u00fcne aittir\u2026\u201d\u00a0 Enfal 41.\u00e2yeti h\u00fckm\u00fcnce, bu ihsanlar\u0131n Hz. Res\u00fbl (s.a.v.)\u2019in \u015fahs\u0131na ait olan ganimetlerden kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f olmas\u0131 muhtemeldir.<\/p>\n<p>Di\u011fer bir k\u0131sm\u0131; baz\u0131 kabilelerden M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 kabul edenlerin, kendi kabilelerinde rahat edebilmeleri i\u00e7in, o kabilenin ba\u015fkanlar\u0131na yap\u0131lan ihsanlard\u0131. B\u00f6ylece bu kabile ba\u015fkanlar\u0131n\u0131n kendi kabilesinden \u0130sl\u00e2m\u2019a girenlere eza ve cefa etmeleri \u00f6nlenmi\u015f, hatta kendilerinin bile \u0130sl\u00e2m\u2019a girmeleri sa\u011flanm\u0131\u015f olurdu.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc k\u0131s\u0131m ise; \u0130sl\u00e2m\u2019la yeni \u015fereflenmi\u015f, hen\u00fcz \u0130sl\u00e2m kimlikleri yerine oturamam\u0131\u015f, zay\u0131f imanl\u0131 ki\u015filerdi ki; fakir ve muhta\u00e7 olmasalar bile, imanlar\u0131 kuvvetlensin diye, \u00f6zellikle bol ikram ve ihsan g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. Hz. Peygamberimiz(s.a.v.); iman\u0131 kuvvetli olana de\u011fil, zay\u0131f olana ihsanda bulunmay\u0131 tercih etmi\u015flerdir.<\/p>\n<p>Huneyn zaferinden elde edilen ganimetlerden bir k\u0131sm\u0131n\u0131, kalplerini \u0130sl\u00e2m\u2019a al\u0131\u015ft\u0131rmak ve \u0131s\u0131nd\u0131rmak i\u00e7in Kurey\u015f\u2019lilere da\u011f\u0131tt\u0131klar\u0131nda, Ensar\u2019dan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n can\u0131 s\u0131k\u0131l\u0131nca: \u201cBen, Kurey\u015f\u2019ten hen\u00fcz k\u00fcfre yak\u0131n olan baz\u0131 kimselere ihsanda bulunmak suretiyle, onlar\u0131n kalplerini \u0130sl\u00e2m\u2019a \u0131s\u0131nd\u0131rmak istiyorum. Allah\u2019a yemin ederim ki; sizlerin Allah\u2019\u0131n el\u00e7isi ile evlerinize d\u00f6nmeniz; onlar\u0131n mallar\u0131yla evlerine d\u00f6nmelerinden daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r\u201d (Enes b. Malik r.a.) buyurmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>Saffan b. Umeyye (r.a.) \u015f\u00f6yle demi\u015ftir: \u201c Kendisi en \u00e7ok nefret etti\u011fim birisi olmas\u0131na ra\u011fmen, Hz. Peygamber Huneyn g\u00fcn\u00fc bana ihsanda bulunmu\u015f ve bulunmaya da devam etmi\u015fti. \u00d6yle ki, O, art\u0131k en \u00e7ok sevdi\u011fim biri oluvermi\u015fti\u201d.<\/p>\n<p>Eb\u00fb Bekir (r.a.) halifeli\u011fi s\u0131ras\u0131nda; m\u00fcellefe-i kulubdan olan birilerine istekleri \u00fczerine k\u0131ra\u00e7 bir araziyi yaz\u0131l\u0131 bir k\u00e2\u011f\u0131tla vermi\u015f, bu veri\u015fi Hz. \u00d6mer fesh etmi\u015f ve: \u201cResulullah sizi \u0130sl\u00e2m\u2019a \u0131s\u0131nd\u0131r\u0131yordu. Ve o g\u00fcn M\u00fcsl\u00fcman\u2019lar\u0131n say\u0131s\u0131 azd\u0131. \u015eimdi ise, Allah M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7o\u011faltt\u0131\u201d demi\u015ftir. Eb\u00fb Bekir(r.a.), Hz.\u00d6mer\u2019in bu karar\u0131n\u0131 do\u011fru bularak, kendi karar\u0131ndan d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu sebepten bu g\u00fcn, Hanefi ve Maliki mezhebi bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc benimseyerek, zek\u00e2t verilenler aras\u0131ndan m\u00fcellefe-i kulub\u00fc \u00e7\u0131kartm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zetle ve ihtiyatla \u015f\u00f6yle s\u00f6ylemek uygundur: \u0130sl\u00e2m\u2019\u0131n kuvvetli oldu\u011fu yerde ve zamanda \u00e7\u0131kart\u0131labilir. Ama gerekti\u011finde Hz. Peygamber(s.a.v.) gibi davran\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu veri\u015fler de zek\u00e2ttan de\u011fil, sadakadan olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>5)<strong>K\u00f6leler:<\/strong> K\u00f6leli\u011fin oldu\u011fu zamanlar i\u00e7in ge\u00e7erli olup, bu madde bu g\u00fcn i\u00e7in h\u00fck\u00fcmden kalkm\u0131\u015ft\u0131r. Efendisinden para ile azad olabilece\u011fi halde, paras\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131ndan azad olamayan k\u00f6lelere zek\u00e2t paras\u0131ndan verilerek, bu para ile h\u00fcrriyetini almas\u0131 sa\u011flan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p><strong>6)Bor\u00e7lular:<\/strong> Kefaletten dolay\u0131 bor\u00e7lanan kimseye, ifl\u00e2s ederek fakirli\u011fe d\u00fc\u015fen kimse fakirlikten kurtuluncaya kadar, bir afetle mal\u0131 m\u00fclk\u00fc elinden gidenin, ya\u015famas\u0131 i\u00e7in gerekli olan ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 temin edinceye kadar zek\u00e2t ile destek verilir. E\u011fer ki\u015fi paras\u0131n\u0131 k\u00f6t\u00fc yolda harcayarak, bor\u00e7lanm\u0131\u015fsa; zek\u00e2t yard\u0131m\u0131 tevbe ettikten sonra yap\u0131l\u0131r. E\u011fer bor\u00e7lu olan zengin ise, borcunu zek\u00e2t ile \u00f6demek olmaz. Ama bu borcu, iki toplulu\u011fun aras\u0131n\u0131 bulmak veya bir fitneyi bast\u0131rmak \u00fczere yapm\u0131\u015fsa, borcu zek\u00e2t paras\u0131ndan \u00f6denir.<\/p>\n<p><strong>7)Allah yolundakiler:<\/strong> Bu manada cihad, hac ve ilim tahsili i\u00e7in yolculuk edenler kastedilmi\u015ftir. \u00c2yette ge\u00e7en \u201cfi sebilillah\u201d (Allah yolundakiler) kelimesi ile \u00e7e\u015fitli zamanlarda \u00e7e\u015fitli m\u00fcfessirler ve alimler; \u0130l\u00e2-y\u0131 kelimetullah yani Allah\u2019\u0131n kelimesini y\u00fckseltmek yol\u0131nda olanlar kastedilmi\u015ftir, demi\u015flerdir. Bir k\u0131sm\u0131 nafakas\u0131 ordu taraf\u0131ndan temin edilemeyen gazilere zengin de olsa, sava\u015f yard\u0131m\u0131 olarak verilir dediler. \u201cZengine sadaka hel\u00e2l olmaz, ancak fi sebilillah(Allah yolundakiler) ve ibni sebil(yol o\u011flu yani yolcu) veyahut o kimse bunun d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r ki; yoksul bir kom\u015fusu vard\u0131r, kendisine verilen sadakay\u0131 o yoksul kom\u015fusuna iletmi\u015ftir\u201d\u00a0 sahih hadisi ile bu konuyu anlam\u0131\u015f oluyoruz. Buradan \u00e7\u0131kan mana ile, cami yapt\u0131rman\u0131n veya herhangi bir hayrat yapt\u0131rman\u0131n zek\u00e2t ile ba\u011flant\u0131s\u0131 yoktur. Vak\u0131flar i\u00e7in yap\u0131lan hay\u0131rlar da b\u00f6yledir. Buralara yap\u0131lan hay\u0131r, zek\u00e2ttan de\u011fil sadakadan olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>8)Yolcular:<\/strong> Yolda olan al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 diyardan uzakta olup, mahrumiyet i\u00e7indedir. Yolcunun fakir oldu\u011fu biliniyorsa, zek\u00e2t rahatl\u0131kla verilebilir. E\u011fer zengin ise, ama mal\u0131ndan i\u00e7inde bulundu\u011fu \u015fartlarda yararlanam\u0131yorsa, memleketine d\u00f6nmesini sa\u011flayacak kadar verilecek olan para, zek\u00e2ttan say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"signart-chrome-extension-is-installed\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zek\u00e2t\u0131n verilece\u011fi yerler: Tevbe s\u00fbresi\/60. \u00e2yette: \u201cSadakalar, Allah\u2019dan bir farz olarak; ancak fakirlere, miskinlere, (sadaka da\u011f\u0131tmakla) memur olanlara, m\u00fcellefe-i kuluba(kalpleri \u0130sl\u00e2ma al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmak istenenlere), k\u00f6le ve esirlere, bor\u00e7lulara, Allah yolunda cihad edenlere, yolcuya mahsustur. Allah hakk\u0131yla bilendir, tam h\u00fck\u00fcm ve hikmet sahibidir\u201d zek\u00e2t\u0131n verilece\u011fi yerler a\u00e7\u0131k\u00e7a bildirilmi\u015ftir. Bu \u00e2yet-i kerimedeki sekiz gurup zek\u00e2t verilecek olan kimseler, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,315],"tags":[],"class_list":["post-1136","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized","category-zekat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1136","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1136"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1136\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1137,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1136\/revisions\/1137"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/aysegulerdog.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}